Инфографика: Сурхондарё вилоятининг 2025 йил январь-декабрь ойларидаги асосий макроиқтисодий кўрсаткичлари

Ялпи ҳудудий маҳсулот

2025 йилда вилоятдаги ялпи ҳудудий маҳсулот (ЯҲМ) ҳажми 66,2 трлн сўмни, ўсиш кўрсаткичи 2024 йилга нисбатан 106,6%ни ташкил қилган. Вилоятда яратилган ЯҲМнинг Республика ялпи ички маҳсулотдаги улуши 3,6%ни ташкил қилган ҳолда Тошкент шаҳри, Тошкент, Навоий, Самарқанд, Фарғона, Андижон, Қашқадарё, Бухоро, Наманган вилоятларидан кейинги 10-ўринни эгаллаган.

ЯҲМ таркибида саноат улуши қурилишни қўшган ҳолда - 19,2%(2024 йилнинг мос даврида 18,6%), қишлоқ ўрмон ва балиқ хўжалиги улуши 37,4% (2024 йилда 39,4%) ва хизмат кўрсатиш улуши 43,4% (2024 йилда 42%) ни ташкил килган. ЯҲМда кичик бизнес ва хусусий тадбиркорликнинг улуши 76,4% (2024 йилда 77,9%) ни ташкил килган.

Жон бошига тўғри келадиган ЯҲМ хажми 22,2 млн сўмни ташкил қилган ҳолда (Республика ҳудудлари орасида охирги ўрин) ўтган йилнинг мос даврига нисбатан 104,2%га ошган. Вилоят жон бошига тўғри келадиган ЯҲМ хажми Республика жон бошига ўртача кўрсаткичидан 2,2 баравар паст бўлган.

Саноат

Вилоятда 6,4 трлн сўмлик саноат маҳсулотлари ишлаб чиқарилган бўлиб, 2024 йилнинг мос даврига нисбатан 109,3 фоиз (ўсиш кўрсаткичи бўйича Республика ҳудудлари орасида 2-ўрин) га ошган. Вилоятда ишлаб чиқарилган саноат маҳсулотларининг республика саноатидаги улуши 0,6 фоизни ташкил қилган ва ҳудудлар орасида охирги ўринни эгалланган.

Саноат маҳсулотларининг 65,3%и (2024 йилнинг мос даврида 64,8%) кичик бизнес ва хусусий тадбиркорлик субъектлари томонидан яратилган. Шунингдек, вилоят саноати таркибида тоғ-кон саноатининг улуши-3,5%, ишлаб чикарадиган саноат - 90,4%, электр, газ, буғ билан таъминлаш ва ҳавони кондициялаш - 3,9%, сув билан таъминлаш, канализация тизими, чиқиндиларни йиғиш ва утилизация қилиш – 2,2%ни ташкил килган.

Вилоятда жон бошига тўғри келадиган саноат маҳсулотлари хажми 6,3 млн сўмни ташкил қилган ҳолда ўтган йилнинг мос даврига нисбатан 106,9 фоизга ошган. Шунингдек, вилоят миқёсида жон бошига тўғри келадиган саноат ҳажми Республика жон бошига ўртача кўрсаткичидан 4,6 баравар паст бўлган.

Истеъмол товарлари Вилоятда 51,7 трлн сўмлик (2024 йилга нисбатан 109,1%) истеъмол товарлари ишлаб чиқарилган бўлиб, республикадаги улуши 4,1% ни ташкил қилган.

Қишлоқ ўрмон ва балиқ хўжалиги Вилоятда 24,4 трлн сўмлик қишлоқ ўрмон ва балиқ хўжалиги маҳсулотлари ишлаб чиқарилган бўлиб, ўтган йилнинг мос даврига нисбатан 103,9%га ошган. Республика қишлоқ хўжалик маҳсулотларида вилоятнинг улуши 4,5%ни ташкил қилган ҳолда, ҳудудлар орасида 7-ўринни эгаллаган.

Хизмат кўрсатиш

Кўрсатилган бозор хизматлари хажми 28,3 трлн сўмни ташкил қилган ҳолда, ўтган йилга нисбатан 108,1%га ошган. Хизматлар ҳажмининг республика кўрсаткичидаги улуши 2,7%ни ташкил қилган ҳолда, ҳудудлар орасида 9-ўринни эгаллаган.

Жон бошига тўғри келадиган хизматлар хажми 11,9 млн сўм (Республика жон бошига ўртача кўрсаткичидан 2,3 баравар кам) бўлиб, ҳудудлар орасида охирги ўринни эгаллаган.

Чакана савдо

Вилоятдаги чакана савдо ҳажми 29,6 трлн. сўмни ташкил қилган ҳолда, ўтган йилга нисбатан 110,8%га ошган. Чакана савдо хажмининг республика кўрсаткичидаги улуши 6,1%ни ташкил қилган ҳолда, ҳудудлар орасида 6-ўринни эгаллаган.

Қурилиш ишлари

Қурилиш ишлари ҳажми 6,1 трлн. сўмни ташкил қилган ҳолда, 2024 йилга нисбатан 108,5%га ошган. Вилоятда қурилиш ишлари ҳажмининг республика кўрсаткичидаги улуши 1,9%ни ташкил қилган ҳолда, ҳудудлар орасида 9-ўринни эгаллаган.

Асосий капиталга киритилган инвестициялар

Асосий капитилга киритилган инвестициялар ҳажми 22,8 трлн сўм (2024 йилга нисбатан 131,1%) бўлиб, Республикадаги улуши 3,9% (ҳудудлар орасида 11-ўрин)ни ташкил қилган.

Ташқи савдо айланмаси

Ташқи савдо айланмаси хажми 790,9 млн АҚШ долларини ташкил қилган ҳолда, ўтган йилнинг мос даврига нисбатан 186,2 фоизга ошган. Вилоят ташқи савдо айланмасининг Республика жами ташқи савдо айланмасидаги улуши 1%ни ташкил қилган ҳолда. Ташқи савдо айланмаси таркибида экспортнинг улуши 64%, импортнинг улуши 36%ни ташкил қилган.

2025 йилда вилоят миқёсида амалга оширилган жами экспорт хажми 507,5 млн АҚШ долларини ташкил қилган ҳолда 2024 йилга нисбатан 86,2%га ошган. Импорт хажми эса 283,4 млн АҚШ долларини ташкил қилган ҳолда ўтган йилга нисбатан 86,2%га ошган.

2025 йил давомида вилоят миқёсида 4752 та янги кичик субектлари ташкил этилган. Шунингдек, рўйхатдан утган кичик бизнеслар сони 20753 (2024 йилга нисбатан 108,6%) тани ташкил килган.

Элдор Зайниддинов

Иқтисодий тадқиқотлар ва ислоҳотлар маркази

Қашқадарё филиали бош илмий ходими